ทารกไม่กลับหัว ทำอย่างไร

01 April 2014
5628 view

การกลับหัวของทารกในครรภ์ 

เมื่อตั้งครรภ์อ่อนๆ ทารกจะอยู่ในครรภ์ได้อย่างอิสระ ไม่ว่าจะอยู่ในท่าใด จะเอาหัวหรือก้นลงก็ไม่เป็นปัญหา แต่เมื่อทารกโตขึ้นตามอายุครรภ์ โดยเฉพาะในช่วง 32 สัปดาห์ ทารกควรจะเอาหัวลงเป็นส่วนนำ ตามทรงบังคับของมดลูก ซึ่งส่วนล่างจะเล็กแคบ ส่วนบนจะขยายออก เมื่อทารกเอาหัวลงก็จะอยู่ในท่าที่พอดีกับรูปทรงของมดลูก ถ้าคุณแม่ตั้งครรภ์แรกมาจนถึงระยะในช่วง 2-3 สัปดาห์ใกล้คลอด แต่ศีรษะของทารกยังไม่ลงเข้าสู่อุ้งเชิงกราน ก็สันนิษฐานได้ว่า คุณแม่มีอุ้งเชิงกรานแคบและจะยิ่งยืนยันได้ชัดถ้าตรวจพบว่าศีรษะของทารกยังอยู่สูง

สาเหตุ ทารกไม่กลับหัว  

ทารกไม่กลับหัว เกิดจากมีอุปสรรคขัดขวางในการคลอด เช่น ทารกในครรภ์เอาก้นลง ส่วนอีกสาเหตุหนึ่งที่เป็นไปได้ คือ การไม่ได้สัดส่วนกันระหว่างอุ้งเชิงกรานและขนาดศีรษะของทารก หากศีรษะของทารกมีขนาดใหญ่กว่าอุ้งเชิงกราน ก็ทำให้ทารกไม่สามารถเคลื่อนผ่านลงมาได้แพทย์อาจจะให้คุณแม่ลองเจ็บครรภ์ดูก่อน ในกรณีที่คาดว่าอุ้งเชิงกรานไม่แคบมาก ระหว่างนี้แพทย์ก็จะคอยดูคุณแม่อย่างใกล้ชิดด้วย ถ้ามดลูกหดรัดตัวดีและศีรษทารกเคลื่อนต่ำลงสู่อุ้งเชิงกรานได้ การคลอดที่จะดำเนินการต่อไป แต่ถ้าตรวจพบว่าอุ้งเชิงกรานแคบและทารกตัวใหญ่เกินไป แพทย์จำเป็นจะต้องผ่าตัดคลอดให้คุณแม่การที่ทารกเอาก้นลง การเจ็บครรภ์ในระยะต่างๆ อาจเนิ่นนานกว่าการคลอดปกติ เนื่องจากส่วนก้นจะนุ่มกว่าเมื่อเทียบกับส่วนหัว จึงทำให้ปากมดลูกเปิดขยายได้ช้ากว่า

ประมาณสัปดาห์ที่ 36 ทารกส่วนใหญ่จะกลับศีรษะลงสู่ช่องทางคลอด แต่มีทารกบางคนอาจอยู่ในท่าเอาก้นเป็นส่วนนำ อย่างไรก็ตาม เมื่อใกล้คลอดทารกอาจกลับศีรษะลงเองได้ แต่สำหรับทารกที่ไม่ยอมกลับหัวจะทำให้ต้องใช้เวลาในการคลอดนานขึ้นเมื่อเวลาล่วงไปเนิ่นนาน แพทย์จะมีความวิตกกังวลยิ่งไปกว่าคุณแม่ เพราะไม่เพียงทำให้คุณแม่หมดแรงคลอด ทารกยังตกอยู่ในความเสี่ยงมากขึ้นด้วย แพทย์จึงตองรีบหาวิธีการที่จะให้ทารกออกมาสู่ภายนอกได้อย่างปลอดภัยการคลอดทารกที่มีส่วนนำเป็นก้นทางช่องคลอดเป็นเรื่องยากที่สุดและอันตรายมาก แพทย์จะแนะนำให้ผ่าตัดคลอด เพื่อช่วยให้คุณแม่และทารกฟันฝ่าช่วงวิกฤตไปได้ สิ่งที่แพทย์ห่วงมากที่สุด นอกจากคลอดศีรษะออกมาได้ยากมากแล้ว อาจเกิดปัญหาสายสะดือพันคอ และระยะเวลาที่นานขึ้นจะทำให้แม่และทารกอยู่ในภาวะเครียดมากทารกบางคนอาจจะโผล่ส่วนขาออกมาก่อน แต่ก็พบได้น้อยมาก และบางคนอาจมีไหล่เป็นส่วนนำ แพทย์ที่ทำคลอดจำเป็นต้องจัดท่าให้ทารกอยู่ในท่าก้นเป็นส่วนนำ ทั้งสองกรณีนี้ค่อนข้างอันตรายมาก หากปล่อยให้คุณแม่คลอดทางช่องคลอดเอง โดยเฉพาะทารกที่มีไหล่เป็นส่วนนำจะขวางโพรงมดลูกทำให้มดลูกฉีกขาด เป็นสาเหตุให้ทารกเสียชีวิต และคุณแม่เสียเลือดมากด้วย

ทางออกที่ดีที่สุด ทารกไม่กลับหัว  คือ ผ่าตัดคลอด แม้ว่าจะมีความเสี่ยงอยู่บ้าง แต่เมื่อเทียบกับการคลอดทางช่องคลอดแล้วน้อยกว่ามาก นากจากนี้ การผ่าตัดคลอดที่ใช้วิธีบล็อกไขสันหลังแทนดมยาสลบจะทำให้คุณแม่ยังรู้สึกตัวและรับรู้เรื่องราวที่เกิดขึ้นรอบตัว สามารถมองเห็นและชื่นชมทารกที่ออกมาได้ทันที

 

บทความที่เกี่ยวข้อง